Familierecht
Rechtsplegingsvergoeding: wat is het en hoeveel bedraagt ze?
Wie een gerechtelijke procedure voert, stelt zich vaak de vraag: kan ik (een deel van) mijn advocaatkosten recupereren als ik in het gelijk word gesteld? Het antwoord is: ja, gedeeltelijk, via de rechtsplegingsvergoeding.
In dit artikel+
1. Wat is een rechtsplegingsvergoeding?
De rechtsplegingsvergoeding is een forfaitaire tegemoetkoming in de kosten en erelonen van de advocaat van de partij die het geschil wint. Deze vergoeding moet worden betaald door de partij die het geding verliest. Het gaat niet om een volledige terugbetaling van de advocatenkosten, maar om een wettelijk vastgelegd forfait.
De rechtsplegingsvergoeding is geregeld in artikel 1022 van het Gerechtelijk Wetboek en werd recent geactualiseerd bij koninklijk besluit van 24 mei 2024.
2. In welke zaken is een rechtsplegingsvergoeding van toepassing?
- Burgerlijke zaken (bv. contracten, familierecht, burenhinder, invordering van schulden): ja
- Strafzaken: slechts in beperkte gevallen
- Arbeidszaken: aparte en lagere tarieven
3. Hoe wordt de rechtsplegingsvergoeding bepaald?
De rechter bepaalt de rechtsplegingsvergoeding op basis van wettelijke schalen, die afhankelijk zijn van:
- het bedrag van de vordering (de inzet van de zaak)
- het type rechtbank
- het stadium van de procedure
Voor elke categorie bestaan er:
- een minimumvergoeding
- een basisvergoeding (standaard)
- een maximumvergoeding
De basisvergoeding is het uitgangspunt, tenzij de rechter gemotiveerd afwijkt.
4. Bedragen
- Wat betreft niet in geld waardeerbare vorderingen: basisbedrag € 1.883,72
(bv. omgangsregeling, afstamming, bepaalde familierechtelijke procedures) - Wat betreft geldelijk waardeerbare vorderingen (burgerlijke rechtbank): zie tarieven geldig vanaf 01.03.2025: https://claw.be/nieuws/files/rechtsplegingsvergoeding.pdf
Het minimum- en maximumbedrag kunnen aanzienlijk afwijken, afhankelijk van de concrete omstandigheden van de zaak.
5. Kan de rechter afwijken van het basisbedrag?
Ja. De rechter kan gemotiveerd afwijken, onder meer omwille van:
1. Financiële draagkracht
Indien de verliezende partij beperkte middelen heeft.
2. Complexiteit van de zaak
Bij juridisch of feitelijk uitzonderlijk complexe dossiers.
3. Contractuele afspraken
Indien partijen vooraf specifieke kostenafspraken maakten.
4. Kennelijk onredelijk karakter
In uitzonderlijke situaties waarin toepassing van het standaardbedrag onbillijk zou zijn.
6. Waarom is de rechtsplegingsvergoeding belangrijk?
De rechtsplegingsvergoeding:
- beperkt de financiële drempel om naar de rechtbank te stappen
- beschermt de partij die in het gelijk wordt gesteld
- zorgt voor een evenwichtigere kostenverdeling in gerechtelijke procedures
7. Besluit
Een rechtsplegingsvergoeding is geen volledige terugbetaling van uw advocaatkosten, maar wel een belangrijke financiële tegemoetkoming wanneer u een procedure wint.
Het exacte bedrag hangt af van de inzet van de zaak, de rechtbank en de beoordeling door de rechter.
Bij CLAW Advocaten informeren wij u vooraf duidelijk over:
- de mogelijke rechtsplegingsvergoeding
- het financiële risico van een procedure
- de strategische keuzes die daarbij horen
Gerelateerde artikels.
Familierecht · 6 min
Vereffening-verdeling na echtscheiding: wat gebeurt er met uw woning, spaargeld en vermogen?
Bij een echtscheiding moeten niet alleen beslissingen worden genomen omtrent de kinderen. Ook het vermogen dat tijdens het huwelijk werd opgebouwd, moet uiteindelijk worden vereffend en verdeeld. Dat kan relatief eenvoudig zijn wanneer er weinig bezittingen zijn en beide partners akkoord gaan. Maar zodra er een woning, spaargeld, beleggingen, een onderneming, schenkingen of belangrijke eigen financiële inbrengen zijn, wordt de oefening aanzienlijk complexer. Welke goederen uiteindelijk moeten worden verdeeld, hangt in belangrijke mate af van uw huwelijksvermogensstelsel en de herkomst van het vermogen.
Lees verder →Familierecht · 5 min
Woning overnemen na scheiding: hoe koopt u uw ex-partner uit?
Na een scheiding of relatiebreuk willen ex-partners de gezinswoning niet altijd verkopen. Soms wil één van beiden er blijven wonen en het aandeel van de andere overnemen. Dat klinkt eenvoudig: de ene partner koopt de andere uit. In werkelijkheid moeten verschillende zaken worden bekeken: wat is de woning vandaag waard, hoeveel dient er nog afbetaald te worden aan de bank, wie heeft welke bedragen ingebracht en kan de overnemende partner het krediet alleen dragen? Ook de juridische en fiscale gevolgen verschillen naargelang u gehuwd, wettelijk samenwonend of feitelijk samenwonend was.
Lees verder →Familierecht · 6 min
Verblijfsregeling of co-ouderschap wijzigen: wanneer kan dat?
Een verblijfsregeling die bij een scheiding goed werkte, hoeft niet jarenlang de beste oplossing te blijven. Kinderen worden ouder, school- en werkuren veranderen, een ouder verhuist of de praktische organisatie wordt moeilijker. In zulke situaties kan de vraag rijzen of de bestaande verblijfsregeling moet worden aangepast. Ouders kunnen daar zelf nieuwe afspraken over maken. Lukt dat niet, dan kan de familierechtbank worden gevraagd om de regeling opnieuw te beoordelen. Die rechtbank is bevoegd voor geschillen over ouderlijk gezag en de verblijfsregeling van minderjarige kinderen.
Lees verder →Vraag over uw situatie?